DEVELOPMENT OF STUDENTS’ TALENTS IN UKRAINIAN HIGHER EDUCATION SCHOOLS
DOI:
https://doi.org/10.24919/2413-2039.11/43.220437Słowa kluczowe:
обдарованість, обдарована студентська молодь, заклади вищої освіти, УкраїнаAbstrakt
РЕВТЬ Алла – кандидат педагогічних наук, доцент кафедри загальної педагогіки та дошкільної освіти, Дрогобицький державний педагогічний університет імені Івана Франка, вул. Івана Франка, 24, м. Дрогобич, 82100, Україна
E-mail address: alla_revt@ukr.net
ORCID: https://orcid.org/0000-0002-8006-6186
ResearcherID: https://publons.com/researcher/1965658/alla-revt/
КАРПЕНКО Ореста – доктор педагогічних наук, професор кафедри загальної педагогіки та дошкільної освіти, Дрогобицький державний педагогічний університет імені Івана Франка, вул. Івана Франка, 24, м. Дрогобич, 82100, Україна
E-mail address: orestakarpenko@gmail.com
ORCID: https://orcid.org/0000-0003-1841-882X
ResearcherID: https://publons.com/researcher/2899891/oresta-karpenko/
To cite this article: Revt, A., & Karpenko, O. (2020). Development of students’ talents in Ukrainian higher education schools. Human Studies. Series of Pedagogy, 11/43, 50‒62. doi: https://doi.org/10.24919/2413-2039.11/43.220437
Article history
Received: August 15, 2020
Received in revised form: September 25, 2020
Accepted: November 23, 2020
Available online: December 30, 2020
Journal homepage:
p-ISSN 2313-2094
e-ISSN 2413-2039
© 2020 The Authors. Human studies. Series of Pedagogy published by Drohobych Ivan Franko State Pedagogical University & Open Journal Systems. This is an open access article under the CC BY-NC-SA 4.0 license (http://creativecommons.org/licenses/by-nc-sa/4.0/).
У статті здійснено комплексний аналіз вітчизняних і зарубіжних напрацювань з питань обдарованості в цілому та обдарованості студентської молоді зокрема; обґрунтовано поняття “обдарованість”; розкрито змістове наповнення провідних понять проблеми. Висвітлено і систематизовано ознаки, види, функції та узагальнено якості обдарованої особистості. Проаналізовано психолого-педагогічні підходи до процесу розвитку обдарованості студентської молоді та представлено результати дослідження стану розвитку обдарованості студентської молоді у закладі вищої освіти.
Досліджено й визначено зміст, форми та методи роботи з обдарованими студентами у закладах вищої освіти України. Охарактеризовано соціальні умови вирішення проблем особистісної соціальної самореалізації і професійного самовизначення обдарованих студентів у нових соціально-економічних умовах. Розкрито шляхи соціальної роботи, які налаштовані на сприяння виявленню та розвитку природних задатків молоді на професійному рівні, а також адресна підтримка кожної талановитої особистості і подальшого розвитку здібностей та обдарованості особистості, її успішної творчої самореалізації.
На основі проведеного дослідження було виявлено стан розвитку компонентів обдарованості у студентів вищих навчальних закладів та визначено, які саме форми роботи зі студентською молоддю найбільш сприяють розвитку здібностей. Акцентовано увагу на тому, що існує необхідність розробки комплексної методики діагностики обдарованості, зокрема визначення рівня загальних здібностей особистості, особливостей інтелекту і креативності (здатності до творчості), а також мотивації, що знаходить своє відображення у численних публікаціях вітчизняних та зарубіжних науковців.
Bibliografia
Bogoyavlenskaya, D., & Bogoyavlenskaya, M. (2013). Odarennost: priroda i diagnostika [Giftedness: nature and diagnosis]. Moscow: ANO “CNPRO” [in Russian].
Chudnovskyy, V., & Yurkevych, V. (2005). Obdarovanist – tse unikalnist kozhnoyi osobystosti [Giftedness is the uniqueness of each individual]. Obdarovana dytyna – Gifted Child, 2, 2–7 [in Ukrainian].
Kostyuk, V. (1974). Orhanizatsiyni formy roboty studentskykh naukovykh tovarystv [Organizational forms of student scientific societies]. Naukova studentska tvorchist – Scientific student creativity, 3, 34–37 [in Ukrainian].
Kulchytska, O. (2007). Obdarovanist: pryroda i sut [Giftedness: nature and essence]. Obdarovana dytyna – Gifted Child, 1, 17–24 [in Ukrainian].
Lakin, J.M., & Wai, J. (2020). Spatially gifted, academically inconvenienced: Spatially talented students experience less academic engagement and more behavioural issues than other talented students. British Journal of Educational Psychology, 90, 1015–1038. doi: https://doi.org/10.1111/bjep.12343.
Lukashevych, M. (Ed.). (2002). Sotsialna robota [Social work]. Kyiv: DCSSM [in Ukrainian].
Matyushkin, A. (1989). Kontseptsiya tvorcheskoy odarennosti [The concept of creative talent]. Voprosy psikhologii – Psychological Issues, 6, 29–33 [in Russian].
Molyako, V. (1998). Aktualni sotsialno-psykholohichni aspekty problemy obdarovanosti [Current socio-psychological aspects of the problem of giftedness]. Obdarovana dytyna – Gifted Child, 1, 3–5 [in Ukrainian].
Molyako, V. (2002). Problemy psykholohiyi tvorchosti ta rozrobka pidkhodu do vyvchennya obdarovanosti [Problems of creativity psychology and development of an approach to the study of giftedness]. Obdarovana dytyna – Gifted Child, 4, 33–43 [in Ukrainian].
Ovcharova, R. (2003). Prakticheskaya psikhologiya obrazovaniya [Practical psychology of education]. Moscow: Academy [in Russian].
Raygorodskiy, D. (2002). Prakticheskaya psikhodiagnostika. Metodiki i teksty [Practical psychodiagnostics. Techniques and texts]. Samara: Bakhrakh-M Publishing House [in Russian].
Rean, A., & Kolominskiy, Ya. (2008). Sotsialnaya pedagogicheskaya psikhologiya [Social pedagogical psychology]. St. Petersburg: Prime-EVROZNAK [in Russian].
Renzulli, J. (1977). The Enrichment Triad Model: A guide for developing defensible programs for the gifted and talented. Mansfield Center, CT: Creative Learning Press.
Savenkov, A. (1998). Osnovni pidkhody do rozrobky kontseptsiyi obdarovanosti [Basic approaches to the development of the concept of giftedness]. Pedahohika – Pedagogy, 3, 24–29 [in Ukrainian].
Slobodenyuk, L. (2000). Osoblyvosti pamyati ditey z pidvyshchenymy rozumovymy zdibnostyamy [Peculiarities of memory of children with high mental abilities]. Praktychna psykholohiya i sotsialna robota – Practical Psychology and Social Work, 8, 43–46 [in Ukrainian].
Slobodenyuk, L. (2003). Systema psykholoho-pedahohichnoho poshuku obdarovanykh ditey [The system of psychological and pedagogical search for gifted children]. Psykholoh – Psycholgist, 8 (56), 4–5 [in Ukrainian].
Teplov, B. (1985). Psikhologiya individualnykh razlichiy [Psychology of individual differences]. Moscow: Pedagogika [in Russian].
Torrance, E., & Hall, L. (1980). Assessing the further reaches of creative potential. Journal of Creative Behavior, 14 (1), 1–19.
Voytko, V. (Ed.). (1982). Psykholohichnyy slovnyk [Psychological dictionary]. Kyiv: “Vyshcha shkola” [in Ukrainian].
Wiley, K.R. (2020). The social and emotional world of gifted students: Moving beyond the label. Psychology in the School, 57, 1528–1541. doi: https://doi.org/10.1002/pits.22340.
##submission.downloads##
Opublikowane
Numer
Dział
Licencja
Copyright (c) 2020 Human Studies. Series of Pedagogy
Utwór dostępny jest na licencji Creative Commons Uznanie autorstwa – Użycie niekomercyjne – Na tych samych warunkach 4.0 Międzynarodowe.
Opracowanie przepisów polityki wydawniczej casopisma publikowanego przez Drohobycki Państwowy Uniwersytet Pedagogiczny imienia Iwana Franki Human Studies. Series of Pedagogy, redakcja opierała się na zaleceniach Committee on Publication Ethics (COPE), doświadczeniach ukraińskich i zagranicznych towarzystw naukowych, organizacji i wydań publikacji naukowych oraz kierowała się Kodeksem Etycznym naukowca Ukrainy. Społeczeństwo ma być pewne uczciwości naukowcy i wiarygodności wyników ich badań. Niestety w wielu krajach doszło do poważnych naruszeń etyki, które podkopały autorytet nauki i zaufanie społeczeństwa do nauk ścisłych. Aby zapobiec takiemu rozwojowi wydarzeń na Ukrainie wszyscy naukowcy są świadomi znaczenia wysokiej etyczności zachowań i ich odpowiedzialności za kształtowanie opinii publicznej w nauce.
Etyczne obowiązki autorów
1. Głównym obowiązkiem autora jest dostarczenie dokładnego zapisu badania, a także obiektywna dyskusja na temat jego znaczenia. Autorzy powinni przedstawić swoje wyniki w sposób jasny i jednoznaczny, aby ich wnioski mogły zostać zweryfikowane przez innych uczonych, bez fałszowania danych oraz niewłaściwego ich wykorzystania.
2. Autorzy artykułów ponoszą pełną odpowiedzialność za treść artykułów i sam fakt ich publikacji.
3. Autor powinien cytować te publikacje, które miały decydujący wpływ na treść pracy, a także te, które mogą szybko zapoznać czytelnika z wcześniejszymi pracami ważnymi dla zrozumienia przedstawionych badań. Konieczne jest również określenie źródeł materiału o istotnym znaczeniu wykorzystywanych w tej pracy, jeśli te materiały nie zostały uzyskane przez samego autora.
4. Niedopuszczalne jest przedstawianie plagiatu jako dzieła oryginalnego lub publikowanie wcześniej ukazanego artykułu. W przypadku wykrycia tych faktów autorzy ponoszą odpowiedzialność za dostarczone materiały.
5. Współautorami artykułu powinni być wszyscy ci, którzy wnieśli znaczący wkład naukowy w prezentowaną pracę i dzielą odpowiedzialność za uzyskane wyniki. Autor, który reprezentuje manuskrypt do publikacji, jest odpowiedzialny za zapewnienie, że lista współautorów obejmuje tylko osoby spełniające kryterium autorstwa i przyjmuje odpowiedzialność za zgodę pozostałych autorów artykułu na jego publikację w czasopiśmie.
6. Autorzy muszą informować redaktora o wszelkich potencjalnych konfliktach interesów, na które może mieć wpływ publikacja wyników zawartych w niniejszym manuskrypcie.
7. Autorzy powinni wyraźnie wskazać źródła wszystkich cytowanych lub przesłanych informacji i należycie odnieść się do źródeł literackich wykorzystanych w pracy, zgodnie z wymogami państwowych standardów (APA style).
8. Redakcja ma prawo odmówić opublikowania artykułu w przypadku nieprzestrzegania wymogów redakcyjnych.
Umowa o publikowaniu oraz prawa autorskie
Niniejsza umowa o publikowaniu oraz prawa autorskie („Umowa”) reguluje procedurę składania manuskryptu pracy pod tytułem
_______________________________________________________
Strony Umowy:
________________________________________ (występuje samodzoelnie lub jest współautorem, nadal – «Аutor»)
i Drohobycki Państwowy Uniwersytet Pedagogiczny imienia Iwana Franki, wydawca i posiadacz praw autorskich na casopismo Human Studies. Series of Pedagogy, reprezentowany przez rektora prof. Nadiję Skotną (nadal – „Wydawca”).
1. LICENCJA NA KORZYSTANIE Z PRAW AUTORSKICH
a) Autor udziela Wydawcy bezpłatną ogólnoświatową niewyłączną licenczję na publikację, odtwarzanie, wyświetlanie, dystrybucję i używanie tego Artykułu w dowolnej formie i na dowolnym nośniku, w całości lub w części, oddzielnie lub jako część pracy zbiorowej, w tym niewyłączną licencję na publikowanie Artykułu w pewnej publikacji, kopiowanie i rozpowszechnianie poszczególnych przedruków Artykuły, odtwarzanie artykułu w całości w innych publikacjach oraz odtwarzanie i rozpowszechnianie danego artykułu lub jego adnotacji w komputerowych systemach wyszukiwania informacji. Autor zachowuje wszelkie prawa autorskie do Artykułu (lub części napisanej przez Autora) i wszystkie inne prawa, które nie zostały wymienione w niniejszej Umowie.
b) Autor udziela Wydawcy prawa do przeniesienia, w ramach sublicencji lub w inny sposób, licenсji udzielonych Wydawcy na podstawie niniejszej Umowy.
c) Powtarzana publikacja. Autor zobowiązuje się wymieniać Wydawcę jako pierwszego wydawcę artykułu, w przypadku, gdy artykuł został przedrukowany w jakiejkolwiek innej publikacji za zgodą Autora. Jeśli Wydawca upoważni jakąkolwiek inną stronę do ponownego opublikowania artykułu zgodnie z warunkami punktu „a” i punktu „b” niniejszej Umowy, Wydawca jest zobowiązany otrzymać gwarancję od innej strony na temat obecności informacji o Autorze jako o Autorze Artykułu.
2. EDYCJA ARTYKUŁU
Autor wyraża zgodę na dokonanie edycji Artykułu przez Wydawcę Artykułu zgodnie z wymogami Publikacji. W tym stopniu, w jakim zmiany wydawcy są utożsamiane z przedmiotami własności intelektualnej, Wydawca udziela wszelkich praw do takich zmian autora. Wydawca zgadza się opublikować Artykuł, pod warunkiem, że Artykuł w jego ostatecznej formie jest akceptowalny zarówno przez Autora, jak i przez Wydawcę.
3. GWARANCJE
a) Autor gwarantuje, że Artykuł nie umniejsza godności ludzkiej, nie narusza życia prywatnego i w żaden inny sposób nie narusza praw człowieka. Autor zgadza się chronić Wydawcę przed podobnymi pretensjami.
b) Autor gwarantuje, że on posiada wszystkie niezbędne uprawnienia do podpisania niniejszej Umowy i udzielenia licencji przewidzianych w niniejszej Umowie.
c) Autor gwarantuje, że Artykuł przekazany do Wydawcy nie został wcześniej opublikowany.
4. OKRES OBOWIĄZYWANIA UMOWY
a) Niniejsza Umowa pozostaje aktualna przez okres obowiązywania praw autorskich do Artykułu zgodnie z prawami autorskimi każdego kraju.
5. WYNAGRODZENIE
Autor zgadza się i przyjmuje do wiadomości, że Autor nie otrzyma od Wydawcy żadnych płatności za korzystanie z Artykułu lub licencji udzielonych na podstawie niniejszej Umowy, chyba że uzgodniono inaczej na piśmie w oddzielnym zamówieniu. Wydawca publikuje artykuł i zapewnia autorowi kolekcję z przeplotem wraz z artykułem w ustalonym formacie. Autor ma możliwość zamówienia dodatkowych kopii na własny koszt, dopóki publikacja zawierająca artykuł nie zostanie wydrukowana.
6. KOMPLETNA UMOWA
Niniejsza Umowa zastępuje wszystkie inne umowy, zawarte w formie usnej czy pisemnej pomiędzy Autorem a Wydawcą na temat treści owej Umowy. Niniejsza Umowa zawiera wszystkie gwarancje i wspólne postanowienia pomiędzy stronami dot. Artykułu, a także każda ze stron uznaje, że nie istnieją żadne inne twierdzenia, intencje, obiecanki lub umowy zawarte jedną ze stron, za wyjątkiem gwarancji i ustaleń, które są ustalone w niniejszej Umowie.
Autor(rzy):_________ Rektor: Nadija Skotna, Drohobycki Państwowy
Uniwersytet Pedagogiczny imienia Iwana Franki
Podpis:___________ Podpis:______________________
Data:_____________ Data:________________________
