DEVELOPMENT OF CHILD SCIENCES IN UKRAINE IN THE EARLY 20th CENTURY
DOI:
https://doi.org/10.24919/2413-2039.10/42.192167Słowa kluczowe:
науки про дитину, педологія, напрями вивчення дитини, дитинознавство, розвиток і виховання дитиниAbstrakt
ФЕДОРОВИЧ Анна – кандидат педагогічних наук, доцент кафедри загальної педагогіки та дошкільної освіти, Дрогобицький державний педагогічний університет імені Івана Франка, вул. Івана Франка, 24, Дрогобич, 82100, Україна
E-mail address: f_anna_v@ukr.net
ORCID: https://orcid.org/0000-0001-6289-5039
ResearcherID: https://publons.com/researcher/1967804/anna-fedorovych/
ЧЕПІЛЬ Марія – доктор педагогічних наук, професор кафедри загальної педагогіки та дошкільної освіти, Дрогобицький державний педагогічний університет імені Івана Франка, вул. Івана Франка, 24, Дрогобич, 82100, Україна
E-mail address: chepilmaria@gmail.com
ORCID: https://orcid.org/0000-0002-2215-3994
ResearcherID: https://publons.com/researcher/2354679/marija-czepil/
To cite this article: Fedorovych, A., & Chepil, M. (2020). Development of child sciences in Ukraine in the early 20th century. Human Studies. Series of Pedagogy, 10/42, 47‒61. doi: https://doi.org/10.24919/2413-2039.10/42.192167
Article history
Received: December 3, 2019
Received in revised form: January 15, 2020
Accepted:March 11, 2020
Available online: April 28, 2020
Journal homepage:
p-ISSN 2313-2094
e-ISSN 2413-2039
© 2020 The Authors. Human studies. Series of Pedagogy published by Drohobych Ivan Franko State Pedagogical University & Open Journal Systems. This is an open access article under the CC BY-NC-SA 4.0 license (http://creativecommons.org/licenses/by-nc-sa/4.0/).
У статті зосереджено увагу на історії становлення наук про дитину в Україні; висвітлюється послідовність виникнення педологічного руху, який був поширений на початку ХХ ст. у всьому світі; розглядаються наукові витоки знань про дитину і на цій основі характеризуються підходи, що визначали напрями досліджень у цій сфері. З’ясовано, що виокремлення педологічного напряму спричинили два наукові фактори: з одного боку, вчені поглиблювали психолого-педагогічні експериментальні знання, шукаючи шляхи удосконалення педагогічного процесу, методик та технологій навчання; з іншого – досягнення природознавчих наук активізували дослідження людини, що також зумовило увагу до періоду дитинства. Початок ХХ ст. означений плюралізмом думок, підходів, напрямів вивчення дитини. Фахівці різних наукових галузей намагалися пояснити особливості її фізичного, психічного, духовного, соціального розвитку, особливу увагу надаючи виявленню патологій. Педологія синтезувала усі найважливіші наукові студії та здобутки, що стосувалися вивчення розвитку особистості дитини. Визначальним був вплив цієї науки на подальший розвиток педагогіки, психології, дефектології. Доведено, що найбільшого злету педологія досягла в 20-ті рр. ХХ ст. Її зміст характеризувався психологічними, анатомо-фізіологічними, біологічними і соціологічними підходами до розвитку дитини. В Україні сутність наук про дитину розширювалася завдяки культурно-історичному підходу. Акцентовано на тому, що джерелом сучасних наук про дитину (дитячої психології, педагогічної психології, соціальної педагогіки, спеціальної педагогіки і психології, педевтології, шкільної гігієни, етнографії дитинства, генетичної психології, дитячої психіатрії, психології праці, біології поведінки людини та ін.) є педологія.
Bibliografia
Ananin, S. (1923). Pedologiya [Paedology]. Put prosveshcheniya – The path of enlightenment, 4, 39–54 [in Russian].
Baldwin, D. (1911). Dukhovnoye razvitiye detskogo individuuma i chelovecheskogo roda. Metody i protsessy [Spiritual development of a child’s individual and human race. Methods and processes]. Transl. from English. Moscow: Moscow Book Publishing [in Russian].
Bekhterev, V. (1927). Ob obshchestvennom vospitanii detey rannego vozrasta [About public education of young children]. Revolyutsiya i kultura – Revolution and culture, 1, 39–41 [in Russian].
Blonskiy, P. (1934). Pedologiya [Paedology]. Moscow: GUP [in Russian].
Bolotnikova, I. (2004). Rozvytok ideyi tsilisnoho doslidzhennya dytyny v ukrayinskiy pedolohiyi 20 – 30-kh rokiv XX stolittya [The development of the idea of a holistic study of the child in the Ukrainian paedology of the 1920s and 1930s]. (Doctor’s thesis). Kyiv [in Ukrainian].
Byford, A. (2016). V.M. Bekhterev in Russian Child Science, 1900s – 1920s: “objective psychology” / “reflexology” as a scientific movement. Journal of the History of the Behavioral Sciences, 52, 99–123. doi: https://doi.org/10.1002/jhbs.21775.
Chamberlain, A. (1911). Ditya. Ocherki po evolyutsii cheloveka [Child. Essays on human evolution]. Transl. from English. Moscow: MIZ [in Russian].
Chepiha, Ya. (2003). Pedolohiya, abo nauka pro ditey [Paedology, or the science of children]. In L. Berezivska (Ed.), Malovidomi pershodzherela ukrayinskoyi pedahohiky (druha polovyna XIX – XX st.) – Little-known primary sources of Ukrainian pedagogy (second half of 19th – 20th centuries) (pp. 208–212). Kyiv: Naukovyy svit [in Ukrainian].
Drummond, V. (1910). Vvedeniye v izucheniye rebenka [Introduction to the study of the child]. Transl. from English. Moscow: Moscow Book Publishing [in Russian].
Hall, S. (1912). Sobraniye statey po pedologii i pedagogike [Collection of articles on pedology and pedagogy]. Moscow: Moscow Book Publishing [in Russian].
Kostyuk, H. (1933). Pedolohiya: pidruchnyk dlya pedahohichnykh tekhnikumiv [Paedology: a textbook for pedagogical technical schools]. Kyiv: Radyanska shkola [in Ukrainian].
Kvas, O. (2011). Periodyzatsiya rozvytku psykhiky dytyny u psykholoho-pedahohichnykh doslidzhennyakh S. Baleya [Periodization of child’s psyche development in psychological and pedagogical research of S. Baley]. Molod i rynok – Youth and Market, 10, 42–47 [in Ukrainian].
Lay, V. (1905). Eksperimentalnaya didaktika [Experimental didactics]. Transl. from English. Saint Petersburg: Published by N.P. Karbasnikov [in Russian].
Lazurskiy, A. (1904). Programma issledovaniya lichnosti [Program of the study of personality]. Vestnik psikhologii, kriminalnoy antropologii i gipnotizma – Journal of Psychology, Criminal Anthropology and Hypnotism, 9, 686–709 [in Russian].
Luparenko, S. (2015). Pytannya dytynstva u vitchyznyaniy pedahohitsi XX stolittya: teoriya ta praktyka [Issues of childhood in the national pedagogy of the twentieth century: theory and practice]. Kharkiv: H.S. Skovoroda KhNPU [in Ukrainian].
Meyman, E. (1914). Lektsii po eksperimentalnoy pedagogike. T. 1: Fizicheskoye i dukhovnoye razvitiye detey [Lectures on experimental pedagogy. Vol. 1: Physical and spiritual development of children]. N. Vinogradov (Ed.); Transl. from German. Moscow: Mir [in Russian].
Molozhavyy, S. (1924). Programma izucheniya povedeniya rebenka ili detskogo kollektiva [A program for studying the behavior of a child or a children’s collective]. Moscow: OMPTG Publishing House [in Russian].
Muzychenko, O. (1918‒1919). Reforma shkoly chy shkilna reformatsiya? [School reform or school reformation?]. Vilna ukrayinska shkola – Free Ukrainian school, 4, 201–207 [in Ukrainian].
Nechaev, A. (1907). Kurs lektsiy po pedagogicheskoy psikhologii, chitannyy na letnikh pedologicheskikh kursakh v Sankt-Peterburge [Course of lectures on pedagogical psychology, read at summer pedological courses in St. Petersburg]. Saint Petersburg: Lithography by Yu. Semechkina [in Russian].
Ohiyenko, I. (1918). Ukrayinska kultura. Korotka istoriya kulturnoho zhyttya ukrayinskoho naroda: kurs, prochytanyy v Ukrayinskomu natsionalnomu universyteti [The Ukrainian culture. A brief history of the cultural life of the Ukrainian people: a course read at the Ukrainian National University]. Kyiv: Publishing House of E. Cherepovsky Bookstore [in Ukrainian].
Preyer, T. (1891). Dusha rebenka [The soul of a child]. Saint Petersburg: Published by A.E. Riabchenko [in Russian].
Rossolimo, G. (1911). Obshchaya kharakteristika psikhologicheskikh profiley [General characteristics of psychological profiles]. Moscow: Typography of KL Menshov [in Russian].
Rusova, S. (1996). Vybrani pedahohichni tvory [Selected pedagogical works]. Kyiv: Osvita [in Ukrainian].
Sikorskiy, I. (1901). Dusha rebenka: s kratkim ocherkom dalneyshey psikhicheskoy evolyutsii [The soul of the child: with a brief outline of further psychic evolution]. Saint Petersburg: Print. M.M. Stasyulevich [in Russian].
Siropolko, S. (1919). Zavdannya novoyi shkoly [Tasks of the new school]. Nova Ushytsia in Podillya: Book Publishing of PGNU [in Ukrainian].
Smolinchuk, L. (2008). Naukovo-pedahohichnyy dorobok Oleksandra Samiylovycha Zaluzhnoho (1886–1938) [The scientific and pedagogical achievements of Alexander Zaluzhny (1886–1938)]. (Candidate’s thesis). Kyiv [in Ukrainian].
Sukhomlynska, O. (Ed.). (1996). Narysy istoriyi ukrayinskoho shkilnytstva (1905 – 1933) [Essays on the history of Ukrainian schooling (1905 – 1933)]. Kyiv: Zapovit [in Ukrainian].
Trynus, O. (2012). Osvitnya diyalnist Oleksandra Muzychenka [Educational activity of Olexandr Muzychenko]. Zhytomyr: NAPNU [in Ukrainian].
Vygotskiy, L. (1928). Razvitiye trudnogo rebenka i yego izucheniye [Development of a difficult child and its study]. In A. Zalkind (Ed.), Osnovnyye problemy pedologii v SSSR: (tezisy Pervogo Vserossiyskogo Paedologicheskogo Kongressa (27.12.1927 – 3.01.1928)): sbornik dokladov i tezisov nauchnoy konferentsii – The main problems of Paedology in the USSR: (Abstracts of the First All-Russian Pedagogical Congress (27.12.1927 – 3.01.1928)): a collection of reports and abstracts of a Scientific Conference (pp. 132–136). Moscow [in Russian].
Yanchenko, T. (2013). Rozvytok pedolohiyi yak naukovoyi haluzi u SShA ta Zakhidniy Yevropi u kintsi XIX – na pochatku XX st.: dzhereloznavchyy aspekt [The development of paedology as a science in the United States and Western Europe in the late nineteenth and early twentieth centuries: the source aspect]. Pedahohichnyy dyskurs – Pedagogical discourse, 15, 782–787 [in Ukrainian].
Yanchenko, T. (2017). Vytoky ta zasady naukovoho rozvytku ta praktychnoho vtilennya pedolohiyi v Ukrayini [Origins and principles of scientific development and practical implementation of paedology in Ukraine]. (Doctor’s thesis). Kyiv [in Ukrainian].
Zalkind, A. (1934). Pedologiya: uchebnik dlya doshkolnykh otdeleniy pedagogicheskikh tekhnikumov [Pedology: a textbook for preschool departments of pedagogical colleges]. Moscow: Uchpedgiz [in Russian].
Zaluzhnyy, O. (1926). Metody vyvchennya dytyachoho kolektyvu. Vstup do pedahohiky kolektyvu [Methods of studying the children’s collective. Introduction to the collective pedagogy]. Kharkiv: Knyhospilka [in Ukrainian].
Zaluzhnyy, O. (1933). Pedolohiya: pidruchnyk dlya pedahohichnykh instytutiv [Paedology: a textbook for pedagogical institutes]. Kharkiv: Radyanska shkola [in Ukrainian].
##submission.downloads##
Opublikowane
Numer
Dział
Licencja
Copyright (c) 2020 Human Studies. Series of Pedagogy
Utwór dostępny jest na licencji Creative Commons Uznanie autorstwa – Użycie niekomercyjne – Na tych samych warunkach 4.0 Międzynarodowe.
Opracowanie przepisów polityki wydawniczej casopisma publikowanego przez Drohobycki Państwowy Uniwersytet Pedagogiczny imienia Iwana Franki Human Studies. Series of Pedagogy, redakcja opierała się na zaleceniach Committee on Publication Ethics (COPE), doświadczeniach ukraińskich i zagranicznych towarzystw naukowych, organizacji i wydań publikacji naukowych oraz kierowała się Kodeksem Etycznym naukowca Ukrainy. Społeczeństwo ma być pewne uczciwości naukowcy i wiarygodności wyników ich badań. Niestety w wielu krajach doszło do poważnych naruszeń etyki, które podkopały autorytet nauki i zaufanie społeczeństwa do nauk ścisłych. Aby zapobiec takiemu rozwojowi wydarzeń na Ukrainie wszyscy naukowcy są świadomi znaczenia wysokiej etyczności zachowań i ich odpowiedzialności za kształtowanie opinii publicznej w nauce.
Etyczne obowiązki autorów
1. Głównym obowiązkiem autora jest dostarczenie dokładnego zapisu badania, a także obiektywna dyskusja na temat jego znaczenia. Autorzy powinni przedstawić swoje wyniki w sposób jasny i jednoznaczny, aby ich wnioski mogły zostać zweryfikowane przez innych uczonych, bez fałszowania danych oraz niewłaściwego ich wykorzystania.
2. Autorzy artykułów ponoszą pełną odpowiedzialność za treść artykułów i sam fakt ich publikacji.
3. Autor powinien cytować te publikacje, które miały decydujący wpływ na treść pracy, a także te, które mogą szybko zapoznać czytelnika z wcześniejszymi pracami ważnymi dla zrozumienia przedstawionych badań. Konieczne jest również określenie źródeł materiału o istotnym znaczeniu wykorzystywanych w tej pracy, jeśli te materiały nie zostały uzyskane przez samego autora.
4. Niedopuszczalne jest przedstawianie plagiatu jako dzieła oryginalnego lub publikowanie wcześniej ukazanego artykułu. W przypadku wykrycia tych faktów autorzy ponoszą odpowiedzialność za dostarczone materiały.
5. Współautorami artykułu powinni być wszyscy ci, którzy wnieśli znaczący wkład naukowy w prezentowaną pracę i dzielą odpowiedzialność za uzyskane wyniki. Autor, który reprezentuje manuskrypt do publikacji, jest odpowiedzialny za zapewnienie, że lista współautorów obejmuje tylko osoby spełniające kryterium autorstwa i przyjmuje odpowiedzialność za zgodę pozostałych autorów artykułu na jego publikację w czasopiśmie.
6. Autorzy muszą informować redaktora o wszelkich potencjalnych konfliktach interesów, na które może mieć wpływ publikacja wyników zawartych w niniejszym manuskrypcie.
7. Autorzy powinni wyraźnie wskazać źródła wszystkich cytowanych lub przesłanych informacji i należycie odnieść się do źródeł literackich wykorzystanych w pracy, zgodnie z wymogami państwowych standardów (APA style).
8. Redakcja ma prawo odmówić opublikowania artykułu w przypadku nieprzestrzegania wymogów redakcyjnych.
Umowa o publikowaniu oraz prawa autorskie
Niniejsza umowa o publikowaniu oraz prawa autorskie („Umowa”) reguluje procedurę składania manuskryptu pracy pod tytułem
_______________________________________________________
Strony Umowy:
________________________________________ (występuje samodzoelnie lub jest współautorem, nadal – «Аutor»)
i Drohobycki Państwowy Uniwersytet Pedagogiczny imienia Iwana Franki, wydawca i posiadacz praw autorskich na casopismo Human Studies. Series of Pedagogy, reprezentowany przez rektora prof. Nadiję Skotną (nadal – „Wydawca”).
1. LICENCJA NA KORZYSTANIE Z PRAW AUTORSKICH
a) Autor udziela Wydawcy bezpłatną ogólnoświatową niewyłączną licenczję na publikację, odtwarzanie, wyświetlanie, dystrybucję i używanie tego Artykułu w dowolnej formie i na dowolnym nośniku, w całości lub w części, oddzielnie lub jako część pracy zbiorowej, w tym niewyłączną licencję na publikowanie Artykułu w pewnej publikacji, kopiowanie i rozpowszechnianie poszczególnych przedruków Artykuły, odtwarzanie artykułu w całości w innych publikacjach oraz odtwarzanie i rozpowszechnianie danego artykułu lub jego adnotacji w komputerowych systemach wyszukiwania informacji. Autor zachowuje wszelkie prawa autorskie do Artykułu (lub części napisanej przez Autora) i wszystkie inne prawa, które nie zostały wymienione w niniejszej Umowie.
b) Autor udziela Wydawcy prawa do przeniesienia, w ramach sublicencji lub w inny sposób, licenсji udzielonych Wydawcy na podstawie niniejszej Umowy.
c) Powtarzana publikacja. Autor zobowiązuje się wymieniać Wydawcę jako pierwszego wydawcę artykułu, w przypadku, gdy artykuł został przedrukowany w jakiejkolwiek innej publikacji za zgodą Autora. Jeśli Wydawca upoważni jakąkolwiek inną stronę do ponownego opublikowania artykułu zgodnie z warunkami punktu „a” i punktu „b” niniejszej Umowy, Wydawca jest zobowiązany otrzymać gwarancję od innej strony na temat obecności informacji o Autorze jako o Autorze Artykułu.
2. EDYCJA ARTYKUŁU
Autor wyraża zgodę na dokonanie edycji Artykułu przez Wydawcę Artykułu zgodnie z wymogami Publikacji. W tym stopniu, w jakim zmiany wydawcy są utożsamiane z przedmiotami własności intelektualnej, Wydawca udziela wszelkich praw do takich zmian autora. Wydawca zgadza się opublikować Artykuł, pod warunkiem, że Artykuł w jego ostatecznej formie jest akceptowalny zarówno przez Autora, jak i przez Wydawcę.
3. GWARANCJE
a) Autor gwarantuje, że Artykuł nie umniejsza godności ludzkiej, nie narusza życia prywatnego i w żaden inny sposób nie narusza praw człowieka. Autor zgadza się chronić Wydawcę przed podobnymi pretensjami.
b) Autor gwarantuje, że on posiada wszystkie niezbędne uprawnienia do podpisania niniejszej Umowy i udzielenia licencji przewidzianych w niniejszej Umowie.
c) Autor gwarantuje, że Artykuł przekazany do Wydawcy nie został wcześniej opublikowany.
4. OKRES OBOWIĄZYWANIA UMOWY
a) Niniejsza Umowa pozostaje aktualna przez okres obowiązywania praw autorskich do Artykułu zgodnie z prawami autorskimi każdego kraju.
5. WYNAGRODZENIE
Autor zgadza się i przyjmuje do wiadomości, że Autor nie otrzyma od Wydawcy żadnych płatności za korzystanie z Artykułu lub licencji udzielonych na podstawie niniejszej Umowy, chyba że uzgodniono inaczej na piśmie w oddzielnym zamówieniu. Wydawca publikuje artykuł i zapewnia autorowi kolekcję z przeplotem wraz z artykułem w ustalonym formacie. Autor ma możliwość zamówienia dodatkowych kopii na własny koszt, dopóki publikacja zawierająca artykuł nie zostanie wydrukowana.
6. KOMPLETNA UMOWA
Niniejsza Umowa zastępuje wszystkie inne umowy, zawarte w formie usnej czy pisemnej pomiędzy Autorem a Wydawcą na temat treści owej Umowy. Niniejsza Umowa zawiera wszystkie gwarancje i wspólne postanowienia pomiędzy stronami dot. Artykułu, a także każda ze stron uznaje, że nie istnieją żadne inne twierdzenia, intencje, obiecanki lub umowy zawarte jedną ze stron, za wyjątkiem gwarancji i ustaleń, które są ustalone w niniejszej Umowie.
Autor(rzy):_________ Rektor: Nadija Skotna, Drohobycki Państwowy
Uniwersytet Pedagogiczny imienia Iwana Franki
Podpis:___________ Podpis:______________________
Data:_____________ Data:________________________
