Inclusive education in the Polish educational system – analysis and reflections
DOI:
https://doi.org/10.24919/2313-2094.2/34.92906Keywords:
inclusive education, special educational needs, disability, attitudes of teachers, training of teachers, inclusive learning outcomesAbstract
The aim of this article is to show an important issue of inclusive education of pupils with special educational needs from the perspective of many years of experience and analyzed research results. The undertaken subject is still controversial and quite popular in educational theory and practice. It is a part of the interdisciplinary discourse about essential aspects of education. The authors of the article attempted to describe inclusive education with an emphasis on selected areas such as the attitude of adults, including teachers, toward disability, preparing teachers and schools to the work with students with disabilities and learning outcomes of such students. An analysis and results of selected Polish research studies is presented substantiating the need for change in this subject area.References
1. Al-Khamisy D. Gotowość nauczycieli edukacji przedszkolnej do pracy z dziećmi o specjalnych potrzebach edukacyjnych / D. Al-Khamisy // Integracja społeczna osób niepełnosprawnych / G. Dryżałowska, H. Żuraw (red.). – Warszawa : Wydawnictwo Akademickie Żak, 2004. – S. 241 – 254.
2. Bartnikowska U., Wójcik M. Zaniedbania w aspekcie triady: szkoła – rodzice – dziecko w kształceniu integracyjnym i masowym dzieci z wadą słuchu / U. Bartnikowska, M. Wójcik // Wątki zaniedbane, zaniechane, nieobecne w procesie edukacji i wsparcia społecznego osób niepełnosprawnych / Z. Gajdzica, D. Osik-Chudowolska (red.). – Lublin : Wyd. UMCS, 2004. – S. 287 – 295.
3. Bujnowska A. Uwarunkowania postaw studentów pedagogiki wobec osób niepełnosprawnych / A. Bujnowska. – Lublin : Wyd. UMCS, 2009. – 200 s.
4. Błeszyńska K. Determinanty przystosowania ucznia niepełnosprawnego do środowiska szkoły masowej / K. Błeszyńska // Uczeń niepełnosprawny w szkole masowej / A. Hulek, B. Grochmal-Bach (red.). – Kraków : Wyd. WSP, 1992.
5. Chodkowska M. Socjopedagogiczne problemy edukacji integracyjnej dzieci z obciążeniami biologicznymi i środowiskowymi / M. Chodkowska. – Warszawa : Wyd. WSP TWP, 2004. – 255 s.
6. Chodkowska M., Kazanowski Z. Socjopedagogiczne konteksty postaw nauczycieli wobec edukacji integracyjnej / M. Chodkowska, Z. Kazanowski. – Lublin : Wyd. UMCS, 2007. – 252 s.
7. Chrzanowska I. Zaniedbane obszary edukacji – pomiędzy pedagogiką a pedagogiką specjalną. Wybrane zagadnienia / I. Chrzanowska. – Kraków : Oficyna Wydawnicza Impuls, 2009. – 326 s.
8. Chrzanowska I. Nauczanie inkluzyjne w doświadczeniach polskich – podstawy prawne i społeczne uwarunkowania / I. Chrzanowska // Studia Edukacyjne. – 2014. – No. 30. – S. 109 – 117.
9. Ćwirynkało K. Pozycja socjometryczna uczniów niepełnosprawnych a postawa nauczycieli wobec integracji / K. Ćwirynkało // Integracja osób niepełnosprawnych w edukacji i interakcjach społecznych / Z. Kazanowski, D. Osik-Chudowolska (red.). – Lublin : Wyd. UMCS, 2003. – S. 269 – 275.
10. Dunn J. Przyjaźnie dzieci / J. Dunn. – Kraków : Wyd. UJ, 2008. – 204 s.
11. Dyduch E. Izolacja społeczna uczniów z obniżoną sprawnością intelektualną szkole publicznej / E. Dyduch // Pedagogika specjalna wobec zagrożeń i wyzwań XXI wieku / J. Pańczyk, W. Dykcik (red.). – Poznań : Wyd. Zakład Pedagogiki Specjalnej, 1999. – S. 243 – 249.
12. Gajdzica Z. Opinie nauczycieli szkół ogólnodostępnych na temat edukacji włączającej uczniów z lekkim upośledzeniem umysłowym w kontekście toczącej się reformy kształcenia specjalnego / Z. Gajdzica // Uczeń z niepełnosprawnością w szkole ogólnodostępnej / Z. Gajdzica (red.). – Sosnowiec : Wyd. Humanitas, 2011. – S. 56 – 81.
13. Janion E. Stosunki koleżeńskie między dziećmi pełnosprawnymi i niepełnosprawnymi w przedszkolnych grupach integracyjnych / E. Janion // Problemy integracji społecznej osób niepełnosprawnych i niedostosowanych / M. Heine (red.). – Zielona Góra : Wyd. Uniwersytetu Zielonogórskiego, 2001. – S. 15 – 23.
14. Karwowska M. Problemy integracyjne w opinii kadry pedagogicznej / M. Karwowska // Problemy edukacji integracyjnej dzieci i młodzieży z niepełnosprawnością intelektualną / Z. Janiszewska-Nieścioruk (red.). – Kraków : Oficyna Wydawnicza Impuls, 2009. – S. 157 – 169.
15. Kazanowski Z. Przemiany pokoleniowe postaw wobec osób upośledzonych umysłowo / Z. Kazanowski. – Lublin : Wyd. UMCS, 2011. – 466 s.
16. Lewandowska-Kidoń T. Dziecko o specjalnych potrzebach edukacyjnych w szkole masowej – mity a rzeczywistość / T. Lewandowska-Kidoń // Jakość życia a niepełnosprawność. Konteksty psychopedagogiczne / Z. Palak, A. Lewicka, A. Bujnowska (red.). – Lublin : Wyd. UMCS, 2006. – S. 71 – 83.
17. Łuczak-Okrasińska B., Stojanowska E. Psychospołeczna integracja dzieci w przedszkolach integracyjnych / B. Łuczak-Okrasińska, E. Stojanowska // Integracja dzieci niepełnosprawnych w przedszkolu i szkole / M. Apolinarska, G. Dryżałowska, E. Kleszczewska-Pyra (red.). – Warszawa : Wyd. IFiS PAN, 1994. – S. 9 – 59.
18. Mikrut A. Uczniowie z upośledzeniem umysłowym jako ofiary międzyrówieśniczej przemocy i agresji w szkole ogólnodostępnej – wstępne rozeznanie problemu / A. Mikrut // Wątki zaniedbane, zaniechane, nieobecne w procesie edukacji i wsparcia społecznego osób niepełnosprawnych / Z. Gajdzica, A. Klinik (red.). – Katowice : Wyd. Uniwersytetu Śląskiego, 2004. – S. 255 – 266.
19. Minczakiewicz E. Postawy społeczne uczniów szkół powszechnych wobec ich niepełnosprawnych rówieśników / E. Minczakiewicz // Kultura i Edukacja. – 1993. – No. 3 (5). – S. 99 – 106.
20. Minczakiewicz E. Postawy nauczycieli i uczniów szkół powszechnych wobec dzieci niepełnosprawnych umysłowo / E. Minczakiewicz // Społeczeństwo wobec autonomii osób niepełnosprawnych / W. Dykcik (red.). – Poznań : Wyd. Eruditus, 1996. – S. 131 – 144.
21. Murgatroyd S. Poradnictwo i pomoc / S. Murgatroyd. – Poznań : Zysk i S-ka, 2000. – 208 s.
22. Nowicka A., Ochonczenko H. Społeczna integracja dzieci w klasach integracyjnych wyzwaniem dla nauczycieli / A. Nowicka, H. Ochonczenko // Wątki zaniedbane, zaniechane, nieobecne w procesie edukacji i wsparcia społecznego osób niepełnosprawnych / Z. Gajdzica, A. Klinik (red.). – Katowice : Wyd. Uniwersytetu Śląskiego, 2004. – S. 245 – 254.
23. Ostrowska A. Postawy społeczeństwa polskiego w stosunku do osób niepełnosprawnych / A. Ostrowska // Upośledzenie w społecznym zwierciadle / A. Gustavsson, E. Zakrzewska-Manterys (red.). – Warszawa : Wydawnictwo Akademickie Żak, 1997. – S. 83 – 86.
24. Palak Z. Uczniowie niewidomi i słabowidzący w szkołach ogólnodostępnych / Z. Palak. – Lublin : Wyd. UMCS, 2000. – 175 s.
25. Parys K. Problemy integracji szkolnej w badaniach empirycznych – przegląd materiałów pokonferencyjnych / K. Parys // Problemy edukacji integracyjnej dzieci i młodzieży z niepełnosprawnością intelektualną / Z. Janiszewska-Nieścioruk (red.). – Kraków : Oficyna Wydawnicza Impuls, 2007. – S. 233 – 278.
26. Pielecki A., Kazanowski Z. Przygotowanie nauczycieli do realizacji założeń integracji szkolnej dzieci niepełnosprawnych / A. Pielecki, Z. Kazanowski // Pedagogika specjalna w reformowanym ustroju edukacyjnym / Z. Palak (red.). – Lublin : Wyd. UMCS, 2004. – S. 207 – 214.
27. Pielecki A., Sidor I. Modyfikowanie postaw gimnazjalistów wobec osób z niepełnosprawnością intelektualną / A. Pielecki, I. Sidor // Osoba z upośledzeniem umysłowym w realiach współczesnego świata / M. Chodkowska, D. Osik-Chudowolska (red.). – Kraków : Oficyna Wydawnicza Impuls, 2011. – S. 251 – 264.
28. Rozenbajgier M. Dziecko niepełnosprawne w grupie rówieśniczej / M. Rozenbajgier // O poznawaniu siebie i świata przez dziecko ze specjalnymi potrzebami edukacyjnymi / W. Pilecka, K. Bidziński, M. Pietrykiewicz (red.). – Kielce : Wyd. UHP Jana Kochanowskiego, 2008. – S. 457 – 472.
29. Rozporządzenie Ministra Edukacji Narodowej z dnia 17 listopada 2010 r. w sprawie warunków organizowania kształcenia, wychowania i opieki dla dzieci i młodzieży niepełnosprawnych oraz niedostosowanych społecznie w przedszkolach, szkołach i oddziałach ogólnodostępnych lub integracyjnych (Dz. U. z 2014 r. poz. 414).
30. Rozporządzenie Ministra Edukacji Narodowej z dnia 17 listopada 2010 r. w sprawie zasad udzielania i organizacji pomocy psychologiczno-pedagogicznej w publicznych przedszkolach, szkołach i placówkach (Dz. U. 2010.228.1487).
31. Rudek I. Tolerancja wobec dzieci niepełnosprawnych rówieśników / I. Rudek // Auxilium Socjale. Wsparcie Społeczne. – 2005. – No. 1. – S. 145 – 167.
32. Sadowska S. Jakość życia uczniów z niepełnosprawnością intelektualną w stopniu lekkim / S. Sadowska. – Kraków : Oficyna Wydawnicza Impuls, 2006. – 366 s.
33. Shapiro A. Everybody Belongs. Changing Negative Attitudes toward Classmates with Disabilities / A. Shapiro. – New-York – London : Routledge-Falmer, 2000. – 568 s.
34. Sidor-Piekarska B. Idea integracji a kształcenie zawodowe i funkcjonowanie w sferze zawodowej osób z niepełnosprawnością intelektualną / B. Sidor-Piekarska // Szkolnictwo i kształcenie zawodowe – wybrane aspekty, Ed. Studio Format / D. Bis, J. Ryś (ed.). – Lublin, 2010. – P. 215 – 235.
35. Sołtysiak T., Łabuć-Kryska I., Budrewicz I. Postawy młodzieży szkół ponadgimnazjalnych wyrażane w opiniach i poglądach wobec dzieci odbiegających od normy / T. Sołtysiak, I. Łabuć-Kryska, I. Budrewicz // Dziecko niepełnosprawne w rodzinie. Socjalizacja i rehabilitacja / M. Chodkowska (red.). – Lublin : Wyd. UMCS, 1995. – S. 201 – 213.
36. Sudar-Malukiewicz J. Nauczyciele szkół specjalnych i masowych wobec procesu integracji społecznej osób upośledzonych umysłowo / J. Sudar-Malukiewicz // Paradygmaty i przeobrażenia edukacji specjalnej w świetle dorobku profesora Aleksandra Hulka : materiały z Ogólnopolskiej konferencji naukowe (Warszawa 24 – 25 maja 1999 r.) / G. Dryżałowska (red.). – Warszawa : Wydawnictwo Akademickie Żak, 2001. – S. 198 – 208.
37. Szumski G. Integracja szansą na normalizację życia osób niepełnosprawnych / G. Szumski // Społeczeństwo równych szans. Tendencje i kierunki zmian / D. Gorajewska (red.). – Warszawa : Wyd. Stowarzyszenie Przyjaciół Integracji, 2005. – S. 60 – 66.
38. Szumski G., Karwowski M. Funkcjonowanie psychospołeczne uczniów z lekką niepełnosprawnością intelektualną na tle uczniów sprawnych intelektualnie – znaczenie formy kształcenia i płci / G. Szumski, M. Karwowski // Ruch Pedagogiczny. – 2012. – No. 3. – S. 33 – 55.
39. Ustawa o systemie oświaty (Dz.U. z 2004 r. nr 256, poz. 2572).
40. Wyczesany J. Postawy nauczycieli wobec kształcenia integracyjnego a wsparcie pedagogiczne / J. Wyczesany // Wsparcie społeczne w rehabilitacji i resocjalizacji / Z. Palak, Z. Bartkowicz (red.). – Lublin : Wyd. UMCS, 2004. – S. 23 – 28.
41. Zacharuk T. Edukacja włączająca szansą dla wszystkich uczniów / T. Zacharuk // Meritum. Mazowiecki Kwartalnik Edukacyjny. – 2011. – No. 1 (20). – S. 2 – 7.
42. Żuraw H. Obraz osób upośledzonych umysłowo w opiniach ludzi pełnosprawnych / H. Żuraw // Psychologia Wychowawcza. – 1998. – No. 4. – S. 346 – 352.
43. Oświata i wychowanie w roku 2014/2015. – www.stat.gov.pl. – (Dostęp 16.01.2015).
Downloads
Published
Issue
Section
License
Copyright (c) 2017 Human Studies: Drohobych Ivan Franko State Pedagogical University. Series of “Pedagogy”
This work is licensed under a Creative Commons Attribution-NonCommercial-ShareAlike 4.0 International License.
Editorial policy and ethics of the scholarly journal Human Studies. Series of Pedagogy is grounded on the recommendations of Committee on Publications Ethics (COPE), best practice of Ukrainian and international academic societies, institutions and editorial boards of scientific periodicals, and also on the Ethic Standards of Ukrainian Scientists. Scientists should be confident of reliability and soundness of their own researches and their colleagues’, as well. Unfortunately, this situation has not been flawless recently, as now and then one can face the ethics violations, which in an undermining factor for people’ trust to science and those of the academic world. To prevent such a situation in Ukraine, every researcher should be wholly concern to follow the ethic requirements and be fully aware of the public opinion forming he is responsible for.
Ethical Obligations of Authors
- An author presents a concise and accurate report of the research and an objective discussion of its significance. A primary research report should contain sufficient and clear detail and its findings should be amenable to verification by peers with no data distortion or manipulation.
- An author bears responsibility for the scientific content as well as the fact of publication.
- An author should cite those publications that have been influential in determining the nature of the reported work and that will guide the reader quickly to the earlier work that is essential for understanding the present investigation. It is necessary that the fundamental sources used in this research, if not obtained by an author, should be properly cited.
- It is not acceptable to represent plagiarism as original work for publication or previously published articles. An Author should bear responsibility, should this be disclosed.
- Those who have contributed significantly to the research and share the responsibility for obtained results should be listed as co-authors. On submission of the manuscript, the corresponding author attests to the fact that those named as co-authors have agreed to its submission for publication and accepts the responsibility for having properly included all (and only) co-authors.
- An author should reveal to the editor any potential conflict of interest that might be affected by publication of the results contained in a manuscript.
- An author should identify the source of all information quoted or offered, all references to the sources used in the research should be provided in accordance with APA.
- The editorial board reserves the right to reject the manuscript that does not meet the set standards.
Publication Agreement and Copyright License
This is a publication agreement and copyright license (“Agreement”) regarding a written or contribution to the manuscript currently entitled ________________________________________________________________
The parties to this Agreement are: _____________________________________ (individually, or if more than one author, collectively, “Author”)
and Drohobych Ivan Franko State Pedagogical University, publisher and copyright owner of the Human Studies. Series of Pedagogy in the person of Rector Mrs. Skotna N.V. (“Publisher”).
1. LICENSE OF COPYRIGHT
a) Author grants to the Publisher a royalty-free, worldwide, non-exclusive license to publish, reproduce, display, distribute, and use the Work in any form and in any media, in whole or in part, either separately or as part of a collective work, including but not limited to a nonexclusive license to publish the Work in an issue of the Publication, copy and distribute individual reprints of the Work, authorize reproduction of the entire Work in another publication, and authorize reproduction and distribution of the Work or an abstract thereof by the means of computerizes retrieval system. The Author retains ownership of all rights under copyright in the Work (or portion of the written by the Author), and all rights not expressly granted in this Agreement.
b) The Author grants to the Publisher the power to assign, sublicense, or otherwise transfer any and all licenses expressly granted to the Publisher under this Agreement.
c) Republication. The Author agrees to require that the Publisher be given credit as the original publisher in any republication of the World authorizes by the Author. If the Publisher authorizes any other party to republish the Work under the terms of paragraphs 1a and 1b of this Agreement, the Publisher shall require such party to ensure that the Author is credited as the Author.
2. EDITING OF THE WORK
The Author agrees that the Publisher may edit the Work as suitable for inclusion in the Publication. To the extent that the Publisher’s edits amount to copyrightable works of authorship, the Publisher hereby assigns all right, title, and interest in such edits to the Author. The Publisher agrees to publish the Work subject to the understanding that the Work will not be published in the Publication unless, in its final form, the Work is acceptable to both the Author and the Publisher.
3. WARRANTIES
a)The Author represents and warrants that, to the best of the Author’s knowledge, the Work does not defame any person, does not invade the privacy of any person, and does not in any other manner infringe upon the rights of any person. The Author agrees to indemnify and hold harmless the Publisher against all such claims.
b) The Author represents and warrants that the Author has full power and authority to enter into this Agreement and to grant the licenses granted in this Agreement.
c)The Author represents and warrants that the Work furnished to the Publisher has not been published previously.
4. TERM
This Agreement shall remain in effect for as long as copyright protection subsists in the Work as defined by the copyright laws of each country in the World.
5.PAYMENT
The Author agrees and acknowledges that the Author will receive no payment from the Publisher for use of the Work or the licenses granted in this Agreement, unless separately negotiated in writing. The Publisher will publish the Work and will provide the Author with print copy of the bound Publication in which the Work appears as per its normal policy. The Author will have the opportunity to order additional reprints at the Author’s expense before the Publication containing the Work goes to press.
6. ENTIRE AGREEMENT
a. This Agreement supersedes any and all other agreements, either oral or in writing, between the Author and the Publisher with respect to the subject of this Agreement. This Agreement contains all of the warranties and agreements between the parties with respect to the Work, and each party acknowledges that no representations, inducements, promises, or agreements have been made by or on behalf of any party expect those warranties and agreements embodied in this Agreement.
Author(s):___________ Publisher: Skotna N.V.,
Signed:_____________ Drohobych Ivan Franko
Date:_______________ State Pedagogical University
Signed:_____________________
Date:_______________________
