Фотографія як інструмент репрезентації культурної пам’яті: фотопроєкт «Вилкове. Простір води як форма пам’яті»

Автор(и)

DOI:

https://doi.org/10.32461/2226-3209.1.2026.356242

Ключові слова:

фотографія, фотомистецтво, документальна фотографія, Вилкове, дельта Дунаю, культурна пам’ять, візуальна етнографія, візуальна антропологія

Анотація

Мета статті – виявити змістові та художні можливості фотографії як інструменту репрезентації культурної пам’яті на прикладі авторського фотомистецького проєкту «Вилкове. Простір води як форма пам’яті». Методологія дослідження. Застосовано візуально-аналітичний метод і методи інтерпретації візуальних матеріалів, інструменти візуальної етнографії, а також метод фотоеліситації як способу пов’язати зображення із соціальним наративом. Наукова новизна статті полягає в авторському представленні фотомистецького проєкту як візуального наративу про здатність фотографії фіксувати нематеріальну спадщину через візуалізацію символічних місць пам’яті на прикладі Вилкового – української Венеції, що постає як культурно сформована система практик і сенсів. Висновки. Авторський фотопроєкт «Вилкове. Простір води як форма пам’яті» демонструє, що фотографія здатна репрезентувати культурну пам’ять не лише через зйомку артефактів, а й через візуалізацію повсякденних практик, у яких пам’ять функціонує як «жива» форма досвіду. Вода в серії світлин постає багатофункціональним культурним медіумом: природним середовищем, інфраструктурою комунікації, ресурсом і символічним носієм колективних смислів. Поєднання документальної точності та художньої організації кадру дозволяє зберегти ефект «свідчення» і сформувати цілісний візуальний наратив.

Посилання

Babii, I. L. (2025). Genesis of photography as a type of fine art: From artistic practices to an educational discipline. Visnyk of the National Academy of Managerial Staff of Culture and Arts, (2), 257–265. https://doi.org/10.32461/2226-3209.2.2025.338978 [in Ukrainian].

Barthes, R. (2022). Camera lucida: Reflections on photography. MOKSOP. (Original work published 1980) [in Ukrainian].

Bezruchko, O., & Anisimova, A. (2024). Master’s photographic art project “Ancient Sambir in modern images”. Bulletin of Kyiv National University of Culture and Arts. Series in Audiovisual Art and Production, 7(2), 340–362. https://doi.org/10.31866/2617-2674.7.2.2024.319019 [in Ukrainian].

Bordeniuk, S., Havran, I., & Hrymalska, V. (2021). Features of street photography and its similarities with cinematography. Bulletin of Kyiv National University of Culture and Arts. Series in Audiovisual Art and Production, 4(2), 278–285. https://doi.org/10.31866/2617-2674.4.2.2021.248772 [in Ukrainian].

Vdovychenko, N. (2025). Photographic art project “Reflection as a means of creating an alternative reality in photography”. Bulletin of Kyiv National University of Culture and Arts. Series in Audiovisual Art and Production, 8(2), 320–337. https://doi.org/10.31866/2617-2674.8.2.2025.347826 [in Ukrainian].

Kobets, K., & Ovcharenko, T. (2025). Documentary photography as a part of visual history and anthropology. SWorldJournal, (30(03)). https://doi.org/10.30888/2663-5712.2025-30-03-037 [in Ukrainian].

Pavlova, O. (2022). Visual anthropology: Stages of development and basic elements of analysis. NaUKMA Research Papers. Theory and History of Culture, 5, 47–53. https://doi.org/10.18523/2617-8907.2022.5.47-53 [in Ukrainian].

Stranadko, E., & Kanailo, A. (2024). Master’s photographic art project “Never again?!”. Bulletin of Kyiv National University of Culture and Arts. Series in Audiovisual Art and Production, 7(1), 127–142. https://doi.org/10.31866/2617-2674.7.1.2024.302771 [in Ukrainian].

De Almeida, B. (2025). A complicated portrait of the Portuguese River Paiva: A photo-essay. TRAJECTORIA (National Museum of Ethnology, Japan), 6, 1–3. https://doi.org/10.51002/trajectoria_025_04 [in English].

Berger, J. (2013). Understanding a photograph (G. Dyer, Ed.). Penguin Books. https://ia803404.us.archive.org/0/items/john-berger-understanding-a-photograph_202104/John%20Berger

%20-%20Understanding%20a%20Photograph.pdf [in English].

Pink, S. (2013). Doing visual ethnography (3rd ed.). SAGE Publications. https://us.sagepub.com/sites/default/files/upm-binaries/57538_Pink__Doing_Visual_Ethnography.pdf [in English].

Sontag, S. (1977). On photography. Farrar, Straus and Giroux. https://sites.evergreen.edu/politicalshakespeares/wp-content/uploads/sites/156/2016/01/Sontag_On_Photography.pdf [in English].

Van der Maarel, S. (2022). Guided into a world unknown: Reflections on the making of a visual essay with refugees. Imaginations: Journal of Cross-Cultural Image Studies, 13(2), 207–210. https://doi.org/10.17742/IMAGE.TP.13.2.9 [in English].

Wells, L. (Ed.). (2000). Photography: A critical introduction. Routledge. https://archive.org/details/photographycriti0000unse [in English].

##submission.downloads##

Опубліковано

2026-03-31

Номер

Розділ

Образотворче мистецтво, декоративне мистецтво, реставрація